سیلاژ
امروزه یکی از اساسیتری و مهمترین روشهای تأمین غذای مورد نیاز دامها در زمان نبود علوفهی تازه، سیلاژ است. از این رو تولید سیلاژ نقش بسیار پراهمیتی را در تأمین غذای دام داشته و برای تکمیل چرخه صنعت دامداری بسیار مهم است. مصرف سیلاژ در سالهای اخیر با افزایش بسیار زیادی همراه بوده و همراه با این افزایش، اهمیت مدیریت تولید مصرف سیلاژ به شکلی مناسب نیز مطرح شد.
تولید سیلاژ با تخمیر گیاهانی همچون ساقهی ذرت و… صورت میگیرد. سیلاژ تولید شده پس از تخمیر در زمانی که خوراک دامی طبیعی یافت نمیشود، در دامداریها مورد استفاده قرار میگیرد. روش تولید سیلاژ به اینگونه است گیاهان در آغاز جمعآوری شده و سپس آنها را به گونهای تخمیر میکنند که بتوان بیشترین مقدار مواد مغزی را درون آنها نگه داشت. این مواد مغزی شامل مواردی همچون قند و پروتئین میشوند. این تخمیر در اصل طی یک سری فرآیند میکروسکوپی درون خود گیاهان اتفاق میافتد.
روند تولید آن در یک محیط اسیدی بین ۴ تا ۵ pH اتفاق میافتد. میزان اسید مناسب در تولید سیلاژ کمک میکند که مواد مغزی علوفه نگه داشته شده و در عین حال مصرف سیلاژ را برای گاوها و گوسفندها ممکن میسازد. تخمیر در مقادیر بالای pH باعث طعم بد سیلاژ و کاهش مواد مغزی آن میگردد. اگر تولید سیلاژ در محیطی بیش از حد اسیدی اتفاق افتد، مقدار مواد مغزی همچون قند و پروتئینها تا حد زیادی کاهش مییابد.
انواع روش سیلو کردن
سیلاژ به روشهای متفاوت عمودی، افقی، پشتهای و استفاده از پلاستیک انجام میگیرد.
میزان رطوبت
رطوبت مناسب علوفه برای سیلو کردن بین ۶۵ تا ۷۰ درصد است.
مزایای سیلاژ کردن علوفه:
علوفه و گیاههای بسیاری را با روش سیلاژ میتوانیم تولید کنیم. سیلاژ ذرت، یونجه، چغندر قند، بوته گوجه فرنگی، جو، سیب زمینی از نمونههای رایج در این صنعت هستند. فارغ از اینکه در کدام فصل هستیم، با استفاده از سیلاژ میتوانیم اطمینان حاصل کنیم گاوهای شیری در دامداریها غذای مناسبی دارند. علوفه بسته بندی شده به روش سیلاژ را تا بیش از یک سال میتوان کاملاً سالم نگهداری کرد. از طرفی برای نگهداری ایمن آنها نیاز به شرایط محیطی خاص نیست و خیلی آسان میتوان تحت شرایط دمایی مختلف آنها را قرار داد. مزیتهای اصلی سیلاژ علوفه چیست؟
- اطمینان از تامین غذای منظم دام و طیور
- تضمین تامین علوفه با کیفیت یکسان برای دام در طی فصلهای مختلف
- قابل استفاده در تمامی فصول
- امکان تولید سیلاژ در هر شرایط آب و هوایی
- جلوگیری از هدر رفت مازاد علوفه سبز و تازه
- از بین رفتن بیماریهای انگلی در طی فرایند سیلاژ
- افزایش تولید علوفه سبز با بهبود فرایند برداشت
مراحل ساخت سیلاژ با پلاستیک
در قدم اول باید علوفه را آماده کنیم. زمانی که علوفه دارای بالاترین سطح مواد مغذی در خود هستند، مرتع باید قطع شود. این کار معمولاً قبل از اینکه علوفه کاملاً رشد کنند، انجام میشود. توجه به این نکته خیلی مهم است، زیرا تمامی انواع علوفه مانند یونجه و سیلاژ دارای مقادیر کمتری از مواد مغذی نسبت به مراتع تازه هستند، بنابراین باید علوفه را در شرایط مناسبی آماده کرد تا محصول نهایی بیشترین مقدار مواد مغذی را داشته باشد.
مرحله بعدی خشک کردن رطوبت اضافی است. به علف اجازه داده میشود تا چند ساعت در مزرعه پژمرده شود تا رطوبت آن به حدود 60 تا 75 درصد کاهش یابد. این سطح رطوبت امکان تخمیر بهینه را فراهم میکند. اگر علوفه برای مدت طولانیتری کنار گذاشته شود، ممکن است بیش از حد خشک شود، یا ممکن است زیر باران بماند. این دو دلیل و سایر تغییرات جوی، باعث کاهش کیفیت تخمیر میشوند. همچنین، هر چقدر مدت طولانیتری بعد از رسیدن علوفه، بریده نشوند، امکان از دست دادن مواد مغذی آنها بیشتر میشود.
در این مرحله علفهای بریده شده را به قطعات کوچکتر خرد و سپس فشرده میکنند. دلیل اینکار افزایش سطح تماس و سرعت واکنش است. خرد کردن علفها بسیار مهم است، زیرا میکروارگانیسمهایی به نام باکتری اسید لاکتیک برای انجام تخمیر در محیطهای بدون اکسیژن مورد نیاز هستند. اگر قرار است سیلاژ در یک گودال بزرگ انباشته شود، تراکتورها و سایر ماشین آلات معمولاً روی توده علوفه حرکت داده میشوند تا زمانی که سفت شود. اگر سیلاژ با دستگاه ذخیره شود، حین بستهبندی با دستگاه فشرده میشود.
بعد از فشرده سازی، علوفه را باید با پلاستیک بستهبندی کنیم تا اکسیژن آن خارج نشود. تودههای علوفه فشرده را با ورقههای پلی اتیلن بزرگ میپوشانیم. از بین بردن و دور نگه داشتن اکسیژن یک بخش کلیدی در ساخت سیلو است. این به این دلیل است که تخمیر باید در شرایط بی هوازی (بدون اکسیژن) اتفاق بیفتد، در غیر این صورت نوع صحیح میکروارگانیسمها رشد نخواهند کرد.
در حالی که اکسیژن باقی میماند، آنزیمهای گیاهی و سایر باکتریها و میکروارگانیسمها با قندها و پروتئینهای گیاه واکنش داده و انرژی تولید میکنند و مقدار این مواد مغذی را در علف کاهش میدهند.
هنگامی که تمام اکسیژن مصرف میشود، باکتریهای اسید لاکتیک شروع به تکثیر میکنند. اینها باکتریهایی هستند که برای ساختن سیلو مورد نیاز هستند و قندهای گیاهی را به اسید لاکتیک تبدیل میکنند. این موضوع باعث کاهش PH میشود (به دلیل اسیدیتر بودن). هنگامی که PH حدود 4-5 شد، قندها از بین میروند و علوفه تا زمانی که سیلو باز شود و در معرض اکسیژن قرار گیرد به خوبی حفظ میشود. اگر PH به اندازه کافی پایین نباشد، نوع دیگری از باکتری شروع به تخمیر سیلو و محصولات جانبی (مانند آمونیاک) تولید میشود که طعم بدی برای گاوها و گوسفندان دارد.
نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.